cy taty - Janusz Danecki

Kultura arabska jako dziedziczka świata hellenistycznego rozwijała się w kierunku, który później miał zdominować cały nowoczesny świat: cywilizacji technicznej zmierzającej do kształtowania rzeczywistości przez jej objaśnianie. Inne kultury, jak na przykład indyjska czy chińska, mniej były zainteresowane objaśnianiem rzeczywistości. Chodziło im raczej o rozumienie świata. To rozróżnienie między objaśnianiem a rozumieniem ma podstawowe znaczenie dla funkcjonowania i rozwoju ludzkości. Tak jak je rozumie H.G. Gadamer, nauki ścisłe, a więc fizyka, chemia, astronomia, objaśniają nam, jak zbudowany jest wszechświat i jak działają jego mechanizmy. Mają więc charakter opisu, do którego dochodzi się przez żmudne badania naukowe. Ten opis decyduje o kształcie cywilizacji, bo pozwala człowiekowi działać w przyrodzie czynnie, chociażby naśladując ptaki - budować samoloty, naśladując kwiaty - produkować perfumy i wonności. Oczywiście bez tego objaśniania człowiek mógłby żyć i funkcjonować, ale zapewne inaczej niż dzisiaj.

Czym innym jest rozumienie świata; jest działaniem hermeneutycznym, rozważaniem sposobów istnienia świata i funkcjonowania człowieka. To właśnie rozumienie tworzy humanistykę. Bez rozumienia człowiek nigdy nie byłby tym, czym jest. Wysiłek polegający na dążeniu do rozumienia jest najważniejszym przymiotem odróżniającym człowieka od przyrody ożywionej.

[Arabowie, s. 316]